Се приближува 80-годишнината од печатењето на Рациновите „Бели мугри’ во Самобор и треба да честита но и да ѝ се признае на македонската заедница во Република Хрватска за нејзината упорност и упорност во одбележување на овој посебен момент за современата македонска поезијја, потсетува на фејсбук почесниот конзул на Република Македонија во Хрватска, Горан Калоѓера, кој пред десетина дена поднесе оставка од почесната функкција.

„Заедницата со загребскиот огранок на „Македонски бисери“ подготвува многу добро осмислена програма во која повторно ќе разговараат за Рацин, ќе ги прочитаат неговите стихови и ќе ставаат цвеќиња на неговата биста во Самобор.

Во 1939 година, Рацин влезе во Хрватска по трет пат, овој пат не како политички работник и антифашистички туку како поет, кој сакаше да ја објави својата поетска збирка со симболичниот наслов „Бели мугли“,.

Штеф Хршиќ, поет од Самобор, го препорачал на печатницата Драгутин Шулер, кој ја отпечатил збирката.

Графичарот Станко Вугринец, рачно ја сложувал подготовката на збирката за печатење свесен дека тоа ќе имапоследици за него и семејството.

На коректурата работеле Шулер и Рацин, во што им помогнал и професорот Јурановиќ, веројатно заради неговото наставничко учеств во гимназијата во Софија.

Сопругата на Шпулер исто така учествувала во подготовката на збиркјата што требала да се појави во 4.000 примероци со кирилично писмо.

Се работеше за илегално дејствување и за заговор за што одговорност презеде Јосип Кази, секретар на партиската организација во фабриката „Вентилатор“, која беше во сопственост на антифашистот Павел Копорчиќ“ – пишува професор Калоѓера.

„За тоа време – соподелува Калоѓера на Фејсбук –  Рацин престојувал во Загреб на улицата Букоњичева, од каде требало да оди во Самобор доколку има потреба.

Во истата куќа домува и ликовниот уметник Златко Прица, кој можеби лично му предложил на Рацин да ја отпечатизбирката во печатницата во Самобор.

(…) .Откако Шпулер му ги врачил четирите пакувања на исчатената збирки на 25 ноември 1939 година, вееќ на 28 ноември започнува френетичното од страна на режимскјата полиција  по авторот и неговата колекција.

Сè друго е историја и добро е што Македонците во Хрватска го негуваат сеќавањето за настанот. Треба да се напомене дека Рацин во Хрватска остави неизбришлив впечаток кај многу луѓе …пишува Горан Калоѓера

SHARE