Македонија

Кекеновски: Наместо „решителен чекор“ Урсула Лаен повторува „сменете устав“ и „разговарајте со Софија“!

Посетата на претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лаен на Скопје требаше да биде повеќе од уште една протоколарна станица на нејзината балканска турнеја. Барем такви беа очекувањата што претходно беа создадени во јавноста. Нејзината посета не даде доволно јасен одговор. Лаен само повтори дека е потребен клучниот чекор поврзан со уставните измени.“ – нагласува универзитетскиот професор Јове Кекеновски во својата колумна со наслов „Фон дер Лаен: наместо „решителен чекор“ – „разговарајте со Софија“ .

Во колумната, која ја објави информативниот портал „Плус инфо“, покрај другото, Кекеновски натаму истакнува: Беше сосема логично да се очекува дека претседателката на Европската комисија во Скопје ќе пристигне со нешто поконкретно: политичка иницијатива, предлог-рамка за надминување на спорот со Бугарија, европско посредништво, патоказ, или барем појасна формула за тоа што следува доколку Македонија го исполни она што од неа веќе се бара. Наместо тоа, по посетата добивме порака која во својата суштина може да се сведе на: „Разговарајте со Софија“.

Но дали навистина тоа е „решителниот чекор“ што го очекувавме? Македонија и без посетата на претседателката на Европската комисија можеше да испрати дипломатска нота во Софија и да побара разговор. За таков чекор не е потребна интервенција од високото раководство на ЕУ. Она што можеше да се очекува од Брисел е нешто друго, а не само поттик за разговор, туку и рамка, во која тој разговор ќе се води и гаранција што ќе следува ако се постигне договор.

Фон дер Лаен повтори дека  е потребен клучниот чекор, поврзан со уставните измени. Но, што ќе се случи ако Македонија го исполни тој услов, а потоа од Софија пристигне нов? Што точно се затвора со уставните измени и што точно следува веднаш потоа? Дали ќе има  нови политички барања и условувања од бугарска страна? И најважно: каква одговорност презема ЕУ? Без одговор на овие прашања, формулацијата „продолжете со дијалог“ звучи студено бирократски како формула, што може да се употреби за секој спор, но не и како сериозен европски одговор на конкретен проблем, кој со години ја држи Македонија во место.

Зошто во македонско-бугарскиот случај историските и идентитетските прашања добиваат тежина, каква што тешко може да се најде во другите пристапни процеси. Легитимно е да се постави и институционалното прашање: како вториот Протокол, кој  кој не е меѓународен договор, усвоен во Собранието на РМ, добива толкава политичка тежина преку упатувањето на неговото спроведување во европската преговарачка рамка? Токму овде Европската комисија требаше да покаже многу поголема чувствителност кон принципите на правна сигурност, еднаквост на кандидатите и предвидливост на процесот.

Можеше ли посетата на Лајен да донесе повеќе? Таа не требаше да ни каже дека треба да разговараме со Софија. Тоа го знаеме одамна. Она што требаше да го слушнеме е: за што точно ќе разговараме, што ќе се смета за исполнето, што ќе следува потоа и кој ќе гарантира дека целта повторно нема да биде поместена. Дури тогаш дијалогот ќе престане да биде круг во кој постојано се враќаме на почетокот и ќе стане пат кон решение. Овој пат Урсула Фон дер Лаен не беше на висината на задачата. Од претседателката на Европската комисија очекував европско и одлучувачко решение, а добивме само европски совет повторно да тропнеме на вратата на Софија.

 

Целата колумна тука

Најнови вести од: Македонија

Пренесувањето на моштите на Гоце Делчев и наводните на Самуил – огледало на бугарската политика кон Македонија, од добрососедство до историски ревизионизам!

Државната и политичката свест на Бугарија за 80 години се развиваше во негативна насока: од држава, која во 1946 година официјално ја признаваше македонската национална самобитност, идентитет, држава, јазик и историја, до држава-членка на ЕУ, која денес во 2026 година практикува историски ревизионизам кон Македонија, стремежи да ја „прекрои“ нејзината автентична национална историја. Но и стремежи за бугаризирање на македонскиот идентитет и јазик. Официјална Софија денес прибегнува кон вета и блокади на македонската евроинтеграција во обид да ги оствари своите асимилаторски цели и стремежи. Двата столба на македонскиот идентитет и државност се под опсада: Цар Самоил, како македонски државотворен столб на средновековието, и Гоце Делчев, како столб на современата државност и идентитет на македонскиот народ. Toa сe двете клучни точки, кои Софија упорно се обидува да ги бугаризира. Стратегијата не е насочена само кон одделни историски периоди, туку кон целосно растурање и поништување на континуитетот на македонскиот идентитет и државотворните стремежи и традиции на македонскиот народ од минатите векови до денес.

Кос: Многу земји имаат заедничка историја – да се насочиме на иднината

Еврокомесарката за проширување Марта Кос порача дека „иако многу земји имаат заедничка историја, фокусот треба да биде на иднината и на она што може да го постигнат заедно“. „„Многу земји имаат заедничка историја. Добро е што го признаваме тоа, но да гледаме кон иднината и кон она што можеме заедно да го постигнеме“, истакна Кос.

Муцунски: Патот на Македонија кон ЕУ да биде заснован врз заслугите, а не оптоварен со историјата и минатото

Најголема желба на Македонија е нејзиниот пат кон Европската Унија и полноправното членство да биде заснован врз заслугите, а не оптоварен со историјата или минатото, порача денеска македонскиот министер за надворешни работи и надворешна трговија Тимчо Муцунски на заедничката прес-конференција по Министерскиот состанок за Коридорот 8 во Софија, одговарајќи на новинарски прашања за очекувањата од денешната средба со неговата бугарска колешка, Велислава Петрова Чамова.

Муцунски за Ива Михаилова: Владата не се меша во судењето, бугарски лекари ќе можат да ѝ ја проценат здравствената состојба

Македонија е подготвена да овозможи посета на бугарски медицински специјалисти кои би се запознале со здравствената состојба и лекувањето на Ива Михаилова, потврди министерот за надворешни работи Тимчо Муцунски. Тој посочи дека случајот има два одделни аспекти – судскиот процес и здравствената состојба на Михајлова.

To top