Пишува: Свето Тоевски
ЕУ е во судир со Трампова Америка, во длабоки несогласувања, ако не и судир и со редица свои членки, пред со со Унгарија. Брисел ја засилува и својата воинствена политика кон Русија, спроведувајќи заедно со НАТО сѐ посериозни подготовки за можен воен судир со Русија. ЕУ се соочува и со растечки отпори од државите од така наречената „Вишеградска група“: Полска, Словачка, Чешка и Унгарија околу низа аспекти од функционирањето на Унијата. Ставот дека ќе мора и Македонија како држава-кандидатка за евроинтегрирање, да заземе страна во сите споменати судири и спротивставувања на нејзината надворешна, политичка и друга политика, со кои се соочува ЕУ, би значело дека би морала Македонија да ѝ го сврти грбот на Трампова Америка, со која има договор за стратегиско партнерство. Би морала Македонија да застане на страната на ЕУ и да влезе ако не во судир, тогаш во длабоки несогласувања и со Унгарија на Виктор Орбан, со која има, исто така, договор за стратегиско партнерство.
Според авторот на овие редови, контрапродуктивна би била и принудата да започне Македонија започне да споделува исто таква агресивна и воинствена политика кон Русија, каква што води и официјален Брисел. Зошто? Ниту е пожелно, од геополитички причини, „затрчување“ кон официјална Москва и Путин, но ниту би било препорачливо и Македонија да ѝ „покажува заби“ на оваа, сепак, светска политичка, економска и воена сила. Што има против Брисел со Москва нека си расчистува самиот, а нека ја остави Македонија намира.
Во мера која ќе биде реалполитички најмногу можна Република Македонија ќе треба „тивко“ да задржува релативно неутрална позиција на еквидистанца (еднаква оддалеченост) и да води политика на невлегување во судири и длабоки недоразбирања, одбегнувајќи „слепа послушност“ кон Брисел. Би било потребно Македонија да се истава настрана од европските диктати да си создава непотребно противници и непријатели. Кога се тепаат слоновите во џунглата, најпрво страда тревата, која ја газат слоновите, биејќи се меѓу себе. Она што го кажа Марта Кос во интервјуто за „Еуроњуз“, применето во случајот на Македонија, би значело дека македонската држава би морала да прифати третман и судбина на безначајна „геополитичка трева“, која би ја изгазиле „слоновите“ – и ЕУ и Русија и САД и многуте досегашни европски и светски држави, со кои имаме колку толку и какви такви поволни меѓудржавни односи и соработка.
Многу говори за третманот кон Македонија од страна на Европската комисија и нејзината комесарка за проширување Марта Кос и самото интервју, дадено за „Еуроњуз“: во него Кос ги наведува сите кандидатки за проширување, сите од Западниот Балкан, а за Македонија таа не ја кажува ниту буквата „М“. Македонија веќе споделува стопроцентна усогласеност со надворешната и безбедносна политика на Европската Унија, но тоа не треба да значи и газење на сопствените изворни државни политички, економски, безбедносни и други интереси.
Што и да зборува Марта Кос, премиерот Виктор Орбан во директните контакти со моќниот американски лидер Доналд Трамп веќе ги обезбедува економските и енергетски интереси на неговата Унгарија и на Унгарците. Неговата држава е и членка на ЕУ и членка на НАТО, па пак води внимание за своите државно-национални интереси. Се разбира, Македонија не е ни оддалеку тоа што е Унгарија во овој момент, но сепак, заради некаква сѐ повеќе маглива европерспектива, во името на влегување на ЕУ, кое е обусловено со мал милион услови, уцени и ултиматуми, Македонија треба да пројави „тивка воздржаност“ кон позицијата, која ја изнесе Марта Кос во интервјуто за „Еуроњуз“. Ниту контрапродуктивно контрирање на ЕУ, ниту непотребно влегување во судири и нови недоразбирања, па и губења пријатели и поддржувачи, кои допрва ќе ни требаат во времето кое доаѓа.
Македонија мора да си продолжи позасилено пред се со внатрешните реформи во правосудството, во економијата и другите општествени сфери, за да се тргне од „нишанот“ на ЕУ, која непринципиелно ја става „на експресна лента“ Украина за зачленување, иако е во состојба на војна, а Македонија ја остава 20-та година по ред да чмае во „еврочекалницата“. Тоа не е ниту прифатливо, ниту коректно. Тоа е во целосна спротивставеност и со Копенхагенските принципи за проширување на ЕУ.
(Авторот изнесува во оваа анализа согледувања од сопствена политиколошка анализа, кои немаат никаква поврзаност со ниедна политичка партија во Република Македонија. Согледувањата на авторот не се став на редакцијата на „Експрес“).