Кратката анализа која говори за глобалниот шок на пазарите на гас по кризата во Ормутскиот теснец покажува кој губи а кој добива на светската енергетска мапа.
Според анализите најмногу во овој голем бизнис губи Катар, добитник е САД а Македонија која е целосно зависна од увоз е во неповолна ситуација од повеќе причини.
Катар се соочува со сериозен удар откако поради Иранските напади на енегергетските постројки му е намален извозниот капацитет за една шестина или околу 17%.
Времето потребно еден од главните светски играчи во бизнисот со гас да се опорави односно да ја поправи инфраструктурата се очекува да трае меѓу 3 и 5 години.
Според сите достапни јавно објавени релеватни анализи од целата ситуација САД излегуваат како најголем добитник.
Експертите посочуваат дека САД не можат веднаш целосно да го заменат Катар поради ограничените капацитети, транспортните предизвици и инфраструктурните тесни грла.
Но сепак на среден рок (1–3 години), се очекува САД да преземат значаен дел од побарувачката на пазарите и да ја пополнат празнината.
Ова ќе се случува во време на повисоки цени и растечка побарувачка од Европа и Азија.
Главни последици од војната во Иран кои ќе ги почувствуваат сите земји кои користат традиционални енергетски извори: раст на цените на течен гас (LNG) и долгорочните негативни логистички промени на пазарот.
Општо очекување за Македонија:
• Земјата увезува околу 300–400 милиони м³ гас годишно, речиси целосно преку Бугарија (транзит), со ограничени алтернативи.
📌 Заклучок: Македонија останува зависна од регионалните рути и ќе ги почувствува глобалните ценовни шокови.
Следната анализа со детали за конкретните последици за Македонија