Приврзаниците на новоформираната терористичка група „Харакат Ашаб ал Јамин ал-Исламија“ (позната како Ашаб ал Јамин или HAYI – „Исламското движење на луѓето на десната рака“) се главни осомничени во истрагата за инцидентот што се случи на 12 април во Скопје, кога две лица навлегле во дворот на Еврејската заедница и со запалива течност се обиделе да го запалат објектот на синагогата.
Групата „Ашаб ал Јамин“ првпат се појави на почетокот на март 2026 година, веднаш по ескалацијата на конфликтот меѓу САД, Израел и Иран. Таа брзо ја презеде одговорноста за серија антисемитски напади низ Европа, главно насочени кон еврејски верски и заеднички објекти, како и кон западни институции. Според објавите на групата преку Телеграм-канал, нејзините цели се „американските и израелските интереси ширум светот“.
Инцидентот во Скопје е дел од оваа серија напади. „Ашаб ал Јамин“ ја презела одговорноста за подметнувањето пожар во Еврејскиот центар и синагогата во македонската престолнина, инцидент што се случил за време на велигденскиот викенд. Групата досега ја презела одговорноста и за слични напади во:
- Лиеж (Белгија) – палење на синагога,
- Ротердам (Холандија) – подметнат пожар во синагога,
- Амстердам – експлозија пред еврејско училиште,
- Лондон – палење на амбулантни возила на еврејската медицинска служба „Хацола“,
- како и за неколку други инциденти во Белгија, Холандија и Франција.
Многу од сторителите се млади лица на возраст од 14 до 23 години, што укажува дека групата често регрутира локални млади преку социјалните мрежи или користи криминални структури за извршување на делата.
Безбедносните аналитичари сметаат дека „Ашаб ал Јамин“ не е класична организирана терористичка група со цврста структура и лидерство, туку параван-организација (фронт-група) создадена за да обезбеди „плаузибилно негирање“. Постојат сериозни сомнежи дека зад неа стојат проирански мрежи, најверојатно поврзани со Иранската револуционерна гарда (IRGC), кои преку неа вршат хибридни напади во Европа. Иранските власти досега категорично ги отфрлаат сите обвинувања за каква било поврзаност со оваа група.
Во Република Македонија, Министерството за внатрешни работи ја прошири истрагата и на овој круг потенцијални осомничени, особено откако во изминатите месеци беа откриени неколку случаи на лица поврзани со исламски радикализам кои планирале терористички дејства. Претседателот на Еврејската заедница, Пепо Леви, изјави дека не се информирани за напредокот на истрагата, но потенцијално ги поврзува инцидентот и со повикот на ИСИС за напади врз еврејски и христијански објекти за време на Велигден.
Состојбата останува напната, а македонските безбедносни служби продолжуваат со засилени мерки за идентификување на сторителите.
Дали „Ашаб ал Јамин“ е вистинска организација или само пропагандно име што им овозможува на заднинските актери да останат во сенка, ќе покажат тековните меѓународни и домашни истраги.
Терористичка група презеде одговорност за нападот на Еврејската заедница на Македонија