Германскиот таблоид „Билд“ открива дека европските престолнини не само технички, туку суштински го оспоруваат американскиот мировен план за Украина, барајќи промени во најмалку четири клучни точки. Зад дипломатските формулации се крие цврста порака: Европа одбива да потпише договор што би ги легализирал територијалните освојувања на Русија и би ја ослабила Украина трајно.
Според „Билд“, првиот судир е околу териториите. Планот на Трамп бара признавање на Крим, Луганск и Донецк како руски, а линијата на фронтот во Херсон и Запорожје да стане „замрзната“ граница – што би значело замрзнат конфликт преточен во нова европска карта. Европските лидери, на состаноците на Г7 и Г20, јасно ставиле до знаење дека менување граници со сила не може да биде основа за мир.
Втората точка на несогласување е ограничувањето на украинската армија на 600.000 војници. ЕУ и Г7 го оценуваат ова како структурна ранливост за Украина, што не обезбедува стабилен мир, туку отвора врата за нова руска офанзива кога Москва ќе одлучи дека е подготвена.
Третата критична област се безбедносните гаранции. Германскиот канцелар Фридрих Мерц планира директно да му порача на Трамп дека овие гаранции „можеби не вредат ниту хартијата на која се напишани“, потсетувајќи на 1994 година, кога Киев се откажа од нуклеарното оружје за ветувања за територијален интегритет – ветувања што Русија ги прекрши со анексијата на Крим и почетокот на војната.
Четвртата спорна точка е управувањето со замрзнатите руски средства. Американскиот предлог предвидува 100 милијарди долари руско богатство да се вложи во реконструкцијата на Украина под водство на САД, со Вашингтон да земе 50% од профитот; Европа би додала уште 100 милијарди, а остатокот да отиде во американо-руски инвестициски фонд. Во Берлин и други европски главни градови постои силен отпор кон модел каде САД стануваат главен „менаџер“ и профитер на средствата замрзнати во европски банки.
Италија, како клучен потписник на заедничкото соопштение на европските лидери на маргините на Г20, ја споделува оваа критичка позиција. Премиерот Џорџио Мелони и италијанската делегација се изјаснија дека американскиот план содржи „важни елементи за праведен и траен мир“, но бара „дополнителна работа“ за да се избегне легитимирање на руската агресија и да се зачува украинскиот суверенитет. Италија, заедно со Франција, Германија и Велика Британија, веќе испрати работна верзија на контрапредлози до Вашингтон – предлог што ќе се презентира до 27 ноември како „конструктивна ажурираност“. Оваа позиција ја нагласува италијанската загриженост за безбедносните импликации, особено во контекст на НАТО, каде Рим предупредува дека слаби гаранции би можеле да ја загрозат целата европска стабилност.
„Шпигел“ објавува дека Европејците веќе испратиле работна верзија на контрапредлози до САД – обид да се претвори американскиот документ во вистински заеднички план, а не во диктирана рамка што Европа само треба да ја потпише.
Москва и Киев внимателно ги мерат овие развојни. Владимир Путин го оцени планот како „можна основа“ за конечно решение, фокусирајќи се на територијалните елементи. Украинските власти го анализираат, но имаат сериозни резерви кон отстапките на територии, статусот на армијата и квалитетот на гаранциите.
Притисокот се зголемува со рокот од Трамп – до 27 ноември Украина да одговори „да“ или „не“. Сепак, без европско „доуредување“ на контроверзните точки, планот тешко може да стане основа за стабилен мир. Европа не сака да биде статист во туѓ спектакл – особено кога на маса е идната карта на континентот и безбедносната архитектура што ќе ја засега сите.