Бран остри реакции од највисоките претставнички на Унијата на жени на ВМРО-ДПМНЕ го отвора прашањето дали Петар Богојески ќе може да го задржи своето место во владејачката коалиција, анализира Радио Лидер.
По јавната осуда од Марија Митева, следуваа реакции од пратенички, градоначалничка, заменик-министерка и други истакнати партиски функционерки. Она што започна како скандалозна телевизиска изјава сега прераснува во политички проблем за лидерот на Македонски концепт.
Дали жените од ВМРО-ДПМНЕ ќе бидат тие што ќе го принудат раководството на партијата да ја преиспита коалициската соработка со Петар Богојески?
Ова прашање сè посериозно се наметнува по денешните реакции на водечките жени од најголемата владејачка партија, кои практично едногласно се дистанцираа од ставовите на Богојески за потребата од „машки надзор“ врз жените.
Лидерот на Македонски концепт, партија која е дел од владејачката коалиција, се најде во центарот на јавноста по настапот во емисијата „Под лупа“ на телевизија Алфа, каде што изнесе ставови дека сопругот има задача да врши надзор врз сопругата. Дополнителни реакции предизвика и неговото толкување на однесувањето на брачните партнери и насилството.
Марија Митева го отвори прашањето за вредностите
Особено значајна е реакцијата на Марија Митева, која истовремено е портпаролка на Владата и претседателка на Унијата на жени на ВМРО-ДПМНЕ.
Митева не се ограничи на умерено несогласување, туку јавно ги оцени ставовите на Богојески како понижувачки, ретроградни и опасни.
Таа предупреди дека неговите изјави го поткопуваат достоинството на жените и дека особено загрижува релативизирањето на насилството во партнерските односи.
Но, политичката тежина на нејзината реакција произлегува од функциите што ги извршува.
Кога претседателката на Унијата на жени на владејачката партија толку остро се спротивставува на лидер на коалициски партнер, прашањето повеќе не е само личен или идеолошки судир. Тоа станува прашање за компатибилноста на вредностите внатре во самата коалиција.
ВМРО-ДПМНЕ преку својата Унија на жени ја промовира кампањата „За една повеќе“, насочена кон поголемо учество, застапеност и самостојност на жените. Токму затоа, ставовите на Богојески се во директна спротивност со јавно прокламираната политика на ова партиско тело.
Не реагира само Митева – практично целото раководство на Унијата на жени се крена против Богојески
Уште посилен политички сигнал претставува фактот што по Митева реагираа и бројни членки на Извршниот комитет на Унијата на жени.
Генералната секретарка Елена Ивановска порача дека жената е самостојна личност, а не нечија сопственост на која ѝ е потребен надзорник.
Градоначалничката на Неготино, Марија Нацева, ги оцени изјавите како неприфатливи и потценувачки.
Пратеничките Биљана Кузманоска, Драгана Арсова и Катерина Димитровска исто така јавно ги осудија ставовите на Богојески, особено предупредувајќи на опасноста од релативизирање на насилството врз жените.
Заменик-министерката Ане Лашкоска ги оцени неговите ставови како згрозувачки, тажни и страшни, додека остри реакции објавија и Мирела Василева, Надица Андреев, Даниела Трпеска, Марија Карапанчева и Анета Марковска.
Ваквата ширина на осудата има посебно политичко значење.
Не станува збор само за неколку индивидуални реакции на социјалните мрежи. ВМРО-ДПМНЕ ги објави ставовите на функционерките и на својата официјална интернет-страница.
Со тоа, осудата добива и формална партиска тежина, иако засега не е придружена со барање за исклучување на Македонски концепт од коалицијата.
Може ли Богојески да остане коалициски партнер на партија чии функционерки јавно го осудуваат?
Токму тука започнува политичкиот проблем за Богојески.
Неговата партија Македонски концепт е дел од владејачката коалиција предводена од ВМРО-ДПМНЕ. Но, денешните реакции покажуваат дека ставовите на нејзиниот претседател наидуваат на силен отпор кај значаен дел од политичките претставнички на најголемиот коалициски партнер.
Во такви околности, продолжувањето на соработката може да стане чувствително прашање за партиското раководство.
Ако ВМРО-ДПМНЕ се залага за поголемо учество на жените во политиката и институциите, тогаш неизбежно се отвора дилемата како ќе ја објасни соработката со политичар чии ставови за улогата на жената нејзините функционерки ги оценуваат како опасни и понижувачки.
Проблемот за Богојески дополнително се усложнува затоа што осудите не доаѓаат единствено од политичките противници.
Напротив, најсилните реакции доаѓаат токму од редовите на партијата со која тој политички соработува.
Мицкоски пред политичка дилема
Следното прашање е каков став ќе заземе претседателот на ВМРО-ДПМНЕ и премиер Христијан Мицкоски.
Засега нема потврдена одлука за прекинување на коалициската соработка со Македонски концепт, ниту официјално барање од Унијата на жени за таков чекор.
„Македонски концепт е маргинална партија која никогаш не освоила многу гласови.“ Богојески е познат по кандидатурата што освои 2 гласа во неговото избирачко место.
Сепак, ако јавниот притисок продолжи, раководството би можело да се соочи со избор меѓу задржување на постојната коалиција и политичко дистанцирање од Богојески.
Можно е партијата да оцени дека осудата на неговите ставови е доволна и дека нема потреба од дополнителни мерки. Но, можно е и контроверзијата да прерасне во поширока расправа за вредносните критериуми што треба да ги исполнуваат коалициските партнери.
Дополнителен притисок создаваат и реакциите надвор од ВМРО-ДПМНЕ. ЛДП побара јавно оградување од надлежните, Мрежата за заштита од дискриминација побара институционално постапување, а Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги ги осуди спорните ставови на Богојески.
Ќе има ли политички последици?
Богојески, од своја страна, јавно се пожали дека неговите изјави се толкуваат врз основа на кратки исечоци од емисијата и најави можни тужби против новинари, но остана на критичкиот став кон феминизмот.
Сепак, неговото објаснување не го менува фактот дека во рамките на владејачката коалиција се појави јасно и јавно несогласување со неговите позиции.
Политичкиот исход ќе зависи од тоа дали жените од ВМРО-ДПМНЕ ќе останат на вербалната осуда или ќе побараат и конкретна политичка одговорност.
Засега второто не се случило.
Но, масовноста на реакциите, позициите на функционерките и фактот што партијата официјално ги објави нивните ставови покажуваат дека Богојески влезе во сериозна политичка конфронтација со влијателен дел од сопствената коалиција.
Иронијата е очигледна: политичарот кој јавно зборуваше за потребата од машки надзор врз жените сега може да се соочи со ситуација во која токму жените ќе имаат одлучувачко влијание врз неговата политичка иднина.
Дали тоа ќе заврши само со јавна осуда или со негово политичко отстранување од коалицијата, ќе зависи од следните потези на раководството на ВМРО-ДПМНЕ.
Но едно е извесно: по денешните реакции, прашањето за местото на Петар Богојески во владејачката коалиција веќе има сосема поинаква политичка тежина, пишува Радио Лидер.