Колумни

„Не“ за „евроинтегрирање“ ала „бугарски ластик“, ниту за „бугарски чевли“, што водат во „Санстефанска Бугарија“ во 1878!

Наместо ефтини провокации со „севернизирање“ на македонскиот национален идентитет, наместо тврдења дека „македонскиот јазик не постои“, или оти е „расипан западен дијалект на бугарскиот јазик, „научниците“ од Бугарија и нејзините највисоки државни и политички претставници треба да го прочитаат „Македонскиот речник од 16 век“ и да се осведочат во еден од најважните документи за постоењето и самобитноста на македонскиот народ, идентитет и јазик. Тоа е студија на италијанскиот лингвист Ќиро Ѓанели и францускиот славист-македонист Андре Вајан за македонскиот ракопис со 300 изворни македонски народни зборови, забележани во Костурско, во Егејскиот дел на Македонија – четири века  пред да тврди политичка и лажнонаучна Софија дека „македонските зборови се бугарски зборови“, оти „македонскиот јазик е регионална норма“, или „регионален дијалект на бугарскиот јазик“! Од една страна, дел од овие „научници“ си дозволуваат да се впуштаат во неодржливи фалсификати и негирања на јазикот македонски, чии говори во Суха, Висока и Зарово, кај Солун, ја дадоа основата на севкупната словенска писменост и основата на европската цивилизација преку мисионерското дело на браќата-Македонци Кирил и Методиј, македонските и сесловенски просветители. Од друга страна, некои од тие исти „научници“ гордо ги огласуваат на сите ѕвона своите „научни наоди“ дека и „Дракула говорел на чист бугарски јазик“!

Пишува: Свето Тоевски

Бугарскиот археолог Николај Овчаров се огласи со ефтина провокација „зошто северномакедонците се лутат што ги нарекуваат северномакедонци“ преку авторската колумна со ист таков наслов, објавена на 23 мај 2026 година во бугарскиот весник „24 часа“. Овчаров реагираше за демаршот, кој Македонија го упати, поради тоа што бугарското министерство за надворешни работи употреби термин „северномакедонски партнери“. Во колумната Овчаров го „севернизира“ македонскиот национален идентитет и иронизира со позицијата на македонските власти дека Македонците се Македонци и оти елементарното почитување на идентитетот и достоинството на еден народ не може да биде прашање на политика. Кој е Николај Овчаров?

На 1 јули 2025 година тој се огласува во бугарските медиуми, како што нагласува самиот, со „сензационални резултати од бугарската научна експедиција во Монголија“, спроведена минатата година во потрагата по корените на Бугарите. „Главната цел на експедицијата беше да се бараат докази за присуство на шамански практики и други заемки од античките култури во Централна Азија во паганска Бугарија од 7-ми до 9-ти век. Главните теории за потеклото на античките Бугари се турско-алтајската и иранската. Сепак, неодамна се потврди компромисното гледиште дека нашите бугарски претци имале многу посложена етногенеза, во која учествувале голем број народи и култури.“ – ќе изјави Овчаров, нагласувајќи дека ова биле „сензационалните резултати“ од минатогодишната потрага по историските корени и потеклото на денешните Бугари.

Овој исти бугарски научник ќе се огласи во статија со бомбастичен наслов „Дракула говорел чист бугарски јазик!“ на 19 мај 2024 година, додавајќи: „Сите знаат за легендарниот ‘вампир’ Дракула овековечен во романот на Брам Стокер. Но тој херој е историска личност, која живеела во ерата на отоманската инвазија – Принцот од Влашка – Јован Влад Цепеш (1448-1476), зборувал и пишувал на чист бугарски јазик!“

И сега што да се каже за трагикомичните обиди на Овчаров да му ги претставува како „северномакедонски“ идентитетот и потеклото на народот македонски, чие име и името на Македонија во „Новиот завет“ и Библијата се споменуваат 27 пати?! Македонците немаат шамани, ниту врачеви, ниту монголски, ниту турко-алтајски и ирански наслојки во своите историски корени, туку ги имаат, покрај другите,и Кирил и Методиј, македонските и сесловенски просветители-основачите на сесловенската писменост и еден од столбовите на севкупната европска цивилизација… Николај Овчаров, но и на бугарската министерка за надворешни работи Велислава Петрова-Чамова и премиерот Румен Радев, треба да ги имаат предвид вонвременските аргументи и  констатации на францускиот книжевник Анри Барбис и францускиот лингвист Андре Вајан. 

Во 1926 година во статијата „Дали македонското прашање е навистина толку сложено?“ Барбис ќе нагласи за Македонците: „Навистина станува збор за една нација. Нација, која има свој оригинален етнички карактер, свои традиции, свои стремежи, своја единствена и специфична личност.“  

„Словенскиот македонски јазик претставува реалност во таква мера, што во XIX век суштествувал еден македонски литературен јазик, јазик на сосема мала учена литература, но на обилна народна литература.“ – истакнува Вајан во 1938 година во студијата „Проблемот на македонските Словени“ во врска со постоењето и засебноста на македонскиот јазик, исто така и тој со аргументи побивајќи ги сите бугарски и сечии други тврдења дека „македонскиот јазик бил измислен од Тито во 1944/1945 година“. 

Еден од најжестоките аргументи на врвниот француски и европски лингвист Вајан против негаторските тези на Петрова-Чамова и Радев, но и на самата Бугарска академија на науки и уметности, е и „Македонскиот речник од 16 век“, кој го издал заедно со Ќиро Ѓанели, професор на Универзитетот во Рим, Италија.

Ова е научна студија на два врвни европски јазични експерта за оригинален документ-ракопис со речник со повеќе од 300 изворни македонски зборови и фрази, напишан во 16 век од непознат автор, а објавен во 1958 година. Станува збор за еден од најраните ракописи напишани на чисто македонски народен јазик, со содржина собрана од селото Богатско, кое се наоѓа во регионот на Костурскиот округ, во југозападна Македонија, денес во Грција. И што правиме сега?! Македонски зборови во „Македонски речник од 16 век“ – четири века пред да тврди политичка и лажнонаучна Софија дека „македонските зборови се бугарски зборови“, оти „македонскиот јазик е регионална норма, регионален дијалект на бугарскиот јазик“!

Во овој контекст има исклучително значење промената на геополитичката парадигма на Соединетите Американски Држави, со оглед дека во извештај до Конгресот Стејт департментот најави нов пристап кон Западниот Балкан. „Соединетите Американски Држави ја напуштаат политиката на градење држави и интервенционизам во Западниот Балкан. Ерата на градење нации, предводена од САД, помина. Американската администрација е насочена кон зајакнување на локалните актери самите да ги решаваат сопствените предизвици.“ – се нагласува во тој извештај. Штом светската велесила САД предупредува дека поминала „ерата на градење нации“ и на „политиката на градење држави“, сеедно од кого спроведувано, зарем останува простор да ѝ се дозволува на политичка Софија да гради „северномакедонска нација“, во пакет со другите „добри соседи“, да ја спроведува својата политика на градење и „на втората бугарска држава“ врз темелите на македонската држава?!

Американците умно и нам ни препорачуваат „локалните актери самите да ги решаваат сопствените предизвици“. Тоа е моќен геополитички сигнал од највисоко светско рамниште да започнеме и ние самите офанзивно да ја ставаме на преден план во меѓународни рамки својата македонска парадигма. Најпрвин наспрема Европската унија. Ако сакаат да нѐ примат во своите редови, нека го сторат тоа со нас само како Македонци, не како „северномакедонци“, или како „благонадежни Б’лгари“. Не смееме да дозволиме македонската евроинтеграција, или проширувањето на ЕУ, за нас да се претвори во „европско растегнување бугарски ластик“! Кога би ги вметнале, условно, „државотворните Бугари“ во Уставот и откако ќе започнат преговорите, тогаш „ќе се растегне бугарскиот ластик“. Арно ама, ако не го прифатиме второто следно барање и откако ќе го одбиеме, на пример дека јазикот ни е „расипан западнобугарски дијалект“, оп, веднаш „бугарскиот евроинтеграциски ластик“ ќе се стегне. И пак на почеток. За вакво „бугарски ластик-проширување“ на ЕУ со нас, за мајтапења со нас како народ и држава – НЕ!

Во својата научна статија за политичките случувања во Бугарија по победата на Румен Радев, објавена на 17 мај 2026 година, д-р Мартин Маринос, американскиот професор по медиумски студии од Пенсилванискиот универзитет и политички експерт за Источна Европа, ќе ги означи од свои причини Бугарите како една од „периферните нации“. „Секако, како и многу други периферни нации, Бугарите се остро свесни за својата позиција во рамките на меѓународниот поредок.“ – ќе напише Маринос. За нас Бугарите не се  „периферна нација“. Но, ако некој во светски интелектуални и експертски кругови вака вели за нашите источни соседи, што, пак, тогаш би испаднале ние, ако би дозволиле по уставните измени да нѐ измесат од „бугарското тесто“ во копија на „периферна нација?! Не „периферна“, не „северномакедонска“, туку би се престориле и конечно, согласно со многуте нечии посакувања, во „магла-нација“, непостојна! Затоа е потребно јакнење и засилено меѓународно позиционирање на македонската национална парадигма.

Познатиот американски новинар, политички сатиричар и писател П. Џ. О’Рурк во неговата книга од 1994 година „Дајте ѝ шанса на војната“ сатирично ја опишува пропаста на комунизмот и Студената војна, нагласувајќи дека Источниот блок не бил поразен примарно со воена сила (нуклеарни ракети), туку поради економскиот колапс и неможноста на социјалистичкиот систем да произведе квалитетни и посакувани стоки за широка потрошувачка. „Огромен тоталитарен систем падна на колена, затоа што никој не сака да носи бугарски чевли!“ – наведе американскиот сатиричар. 

Сликовито и метафорички кажано, и ние, Македонците не сакаме да носиме „бугарски чевли“, кои наместо кон Македонија на 21 век би нѐ однеле во „Санстефанска Бугарија“ од 1878 година!

(Авторот изнесува во колумната согледувања од сопствена политиколошко-лингвистичка анализа, кои не одразуваат ставови на ниедна политичка партија во Република Македонија, ниту на редакцијата на порталот Експрес“)

(„Нова Македонија“)

 

 

 

 

 

Најнови вести од: Колумни

(2) Петре М.Андреевски до македонскиот народ – „пирејот што не може да се уништи“: Да изградиме програма, во која Македонија ќе ни биде заедничка определба на сите нас!

Денес  не само Бугарите, туку и „цивилизираните“ Европејци од Брисел и други политички моќници од Европа  запнале по секоја цена, со ултиматуми, закани и диктати да го менуваат Уставот на Македонија, со сесрдна помош на редица нивни домашни послушници, кои се во функција на туѓи антимакедонски агенди. Делото и сите јавни истапувања на генијалниот книжевен растајнувач на македонската национална судбина Петре М.Андреевски се моќен одговор на сите тие ултиматуми, закани и диктати во името и на македонскиот народ. Денес, на 25 јуни се навршуваат 92  години од раѓањетo на овој волшебник на македонската прозна и поетска реч, едновремено и извишен национален мислител, роден во 1934 година во демирхисарското село Слоештица. Оваа годишнина е можност за навраќање кон неговото книжевно дело, кое претставува исклучителен придонес за развојот и зацврстувањето на македонскиот дух и за одбрана на македонската национална самобитност.

(1) Петре М.Андреевски: Ние, Македонците сами си ја пишуваме историјата со македонската вистина, а не други со лаги, кои нема да ни ја контролираат македонската свест!

„Браќа и сестри, бидете на штрек! Не срамете се од ништо, што е наше. Презирајте ги оние, кои ни го присвојуваат името, но и црквата, јазикот и писмото, што ги позајмиле од нас. Презирајте ги сите оние, што сакаат да ни ја предодредат нашата историска приказна, која се крепи на толку многу гробови. Знајте дека во таа приказна се заложени сите наши државотворни темели и сето свето наследство. Историјата е еден отворен процес кој постојано се допишува. Ние, Македонците, сакаме да ја пишуваме таа историја само со своето македонско писмо и само со својата македонска вистина!“ – има кажано уште во 2003 година генијалниот книжевен растајнувач на македонската национална судбина Петре М.Андреевски во својот „Македонски манифест“. Овие зборови се негово вонвременско послание, но и завештание до сите македонски поколенија да ја бранат својата автентична македонска национална историја од сите оние што ја искривуваат, што ја фалсификуваат и кои сакаат дури и да ја присвојат, како Бугарите со нивните самоизмами за наводната „заедничка историја“ на македонскиот и бугарскиот народ. Денешната 92-ра годишнина од неговото раѓањетo на Андреевски – на 25 јуни 1934 година во демирхисарското село Слоештица – е нова можност за навраќање кон неговото книжевно дело, кое претставува исклучителен придонес за развојот и зацврстувањето на македонскиот дух и за одбрана на македонската национална самобитност.

„Зборникот на Миладиновци“ – „евангелие“ на македонизмот и јазичен чувар на идентитетот на македонскиот народ веќе 165 години

Еден од најзначајните чувари и своевидни пишани споменици на македонскиот национален, јазичен и културен е делото „Зборник на браќата Миладиновци“, кое е објавено на денешен ден, на 24 јуни 1861 година. Тој ден првите примероци од зборникот ја напуштиле печатницата на во Загреб и им биле испорачани на претплатниците. Во овој Зборник на 538 страници на голем формат се објавени вкупно 660 песни, од кои 584 македонски и 76 бугарски. Покрај 584-те македонски песник, зборникот има и 14 детски игри, неколку народни обичаи од разни места во Македонија, 8 верувања, 16 преданија, извесен број лични имиња, 50 пословици и 104 гатанки. Македонските песни се поделени во групи: самовилски, други стари, црковни, јуначки, жаловни, смешни, љубовни, свадбени, лазарски, жетварски, песни за Водици, за Ѓурѓовден… Сите тие песни потекнуваат од разни краишта на Македонија (Струга, Охрид, Битола, Прилеп, Велес, Дебар, Кукуш, Костур и др.). Овој монументален зборник со своето богатство од песни и традиции е еден од основните и најважни темели на македонското народно творештво. Тој претставува капитално и епохално дело за македонскиот народ. М. Цепенков го чувал дома и го нарекувал „второ вангелие“. Кажано со речникот на Цепенков, „Зборникот на Миладиновци“ е и своевидно „евангелие на македонизмот и на македонскиот идентитет! Оттука и браќата Миладиновци се дел од основните столбови, врз кои се потпираат културното наследство и македонскиот јазик.

Нобеловецот Анатол Франс уште во 1903 кажа дека „каузата на Македонците е кауза на европската цивилизација“, која сега Софија сака да ја претвори во бугарска кауза! (3)

„Каузата на Македонците е кауза на европската цивилизација! Оставајќи еден народ да биде колен, Европа извршува морално самоубиство!“ – кажал интелектуалниот џин на Франција и нејзината морална совест, книжевникот – нобеловец Анатол Франс на величествениот митинг среде Париз (во некои извори се споменува и Женева) на17 март 1903 година. Митингот бил одржан заради поддршка и за Македонија и за земање на македонскиот народ во заштита од страдањата во тогашната Турска империја.

To top