Колумни

Нобеловецот Анатол Франс уште во 1903 кажа дека „каузата на Македонците е кауза на европската цивилизација“, која сега Софија сака да ја претвори во бугарска кауза! (3)

„Каузата на Македонците е кауза на европската цивилизација! Оставајќи еден народ да биде колен, Европа извршува морално самоубиство!“ – кажал интелектуалниот џин на Франција и нејзината морална совест, книжевникот – нобеловец Анатол Франс на величествениот митинг среде Париз (во некои извори се споменува и Женева) на17 март 1903 година. Митингот бил одржан заради поддршка и за Македонија и за земање на македонскиот народ во заштита од страдањата во тогашната Турска империја.

3 минути за читање

Пишува: Свето Тоевски

Моќниот говор на Франс за македонската вистина од 1903 година претставува еден од најсилните историски гласови на европската интелектуална авангарда во одбрана на македонскиот и ерменскиот народ пред Илинденското востание. Овој Француз е  добитник на Нобеловата награда за литература во 1921 година за неговото брилјантно книжевно дело. Но тој е познат не само како книжевник, туку и како француски национален мислител, поради длабоката хуманистичка и филозофска мисла, залагањата за општествена правда и острите критики на тогашното француско општество и на политичка Европа, вградени во неговите најпознати романи и дела, како што се и „Злосторството на Силвестер Бонар“, „Островот на пингвините“, „Боговите се жедни“ и „Побуната на ангелите“.

Напојувајќи се со идеите на мислителите од XVIII век, вклучувајќи ги и водачите на Француската револуција,за време на така наречената „Дрaјфусова афера“ Анатол Франс навлегол и во политичките води и започнал остро да ги критикува француската буржоазија, институциите, свештенството и армијата на Француската република. Подоцна, под влијание на Жан Жорес тој станал член на Интернационалата, а од 1921 година и член на Комунистичката партија на Франција. Поради сево ова, книжевното творештво, но и сите јавни истапувања и пораки на Анатол Франс се толкуваат и како свовидна химна на француската национална мисла, на хуманизмот и правдата. 

Овој врвен француски интелектуалец со таквиот книжевен и политички багаж зад себе се решава на споменатиот митинг во Париз да ѝ го сврти вниманието на западната јавност кон страдањата на народите во Отоманската Империја, меѓу кои и на македонскиот народ.

„Интересирајќи се за судбината на Ерменците и Македонците, затоа што се луѓе, ние бараме, како гаранција за нивната благосостојба и за зацврстување на општиот мир, полно и целосно извршување на Берлинскиот конгрес, што се однесува за Ерменија и Македонија.“ – им порачал Франс на Европејците и големите европски сили, осудувајќи ја пасивноста на Европа и жестоко критикувајќи ги европските сили, кои останувале неми на насилствата и злосторствата во Македонија. Говорот на францускиот книжевник-нобеловец има огромно значење за македонската историја. Тој служи како доказ дека македонското прашање и идентитет биле јасно препознаени во Европа на почетокот на 20 век.

 Поддржувајќи ја Бугарија во нејзините намери и обиди за бугаризација на Македонија и Македонците, денешна политичка Европа, олицетворена во Европската унија, е во жесток судир со интелектуална и културна Европа од пред 120 години.  Кажано условно и со речникот на Франс, „европската цивилизација“ во Софија и Брисел денес прави свое своевидно „политичко и цивилизациско самоубиство“, поддржувајќи ги обидите на официјална Софија македонската кауза со европски белези да ја бугаризира, заедно со македонскиот народ, јазик и историја преку „европската преговарачка рамка“ и „францускиот предлог“. 

(продолжува)

Поврзани теми:

топ|Македонија|еу|Анатол Франс француски писател и нобеловец|„Каузата на Македонците е на кауза на европската цивилизација“|обиди за бугаризацина на македонската кауза народ јазик идентитет и историја

Повеќе на оваа тема:

Најнови вести од: Колумни

Коле Неделковски: Нашата мила татковина, посрбена, побугарена и погрчена, не се даде никому и си остана со македонска боја!

„Викот на бесмртниот Македонец Крсте Мисирков се разнесува дури сега над неговата мила татковина, веќе измачена од борбите и соперништвата на неколку народи, кои не штедеа ништо, за да ја имаат посрбена од едни, побугарена од други и погрчена од трети. Но таа не се даде на никого и си остана со својата боја македонска! Сега, подигната културно и економски, го подзема најдрагиот нејзин глас, го прегрнува најсветото име и со целата своја моќ го држи и го разнесува како светилник до најкрајните катчиња на својата ширина.“ – му напишал македонскиот револуционерен поет Коле Неделковски на 18 мај 1940 година на д-р Сергеј Мисирков, синот на Крсте Мисирков, кој тогаш живее и работи во градот Елена, Бугарија. Ова писмо Неделковски му го пратил на Сергеј во името на Македонскиот литературен кружок, како негов член, откако ја открил во Народната библиотека во Софија заборавената книга на Крсте Петков Мисирков „За македонцките работи“. Коле Неделковски е еден од најреволуционерните поети во македонската книжевност. Починат е на денешен ден, на 2 септември 1941 година во инцидент со бугарската полиција во околности, сѐ уште неразјаснети до крај: скокајќи сам од прозорецот на зградата каде што живеел, или можеби бил фрлен долу.

Европска комисија: Остануваат правилата за влез и излез во Шенген за превозниците од Западен Балкан

Од Европската комисија информираа дека остануваат правилата за влез и излез на транспортерите од Западан Балкан во Шенген зоната, односно тие може да престојуваат 90 дена во рок од 180 денови.

Статијата „Дали македонското прашање е навистина толку сложено?“ на Анри Барбис од 1.9.1926 – дел од неговиот француски „Манифест на македонизмот“ (1)

„Навистина овде станува збор за една нација. Нација која има свој оригинален етнички карактер, свои традиции, свои стремежи, своја единствена и специфична личност. … Оваа нација, на самата почва на која се развила и опстојувала, каде што историјата ја засадила, со која е поврзана преку своите корени и својата култура, се третира како збир на робови и злосторници.“ – напиша славниот француски писател Анри Барбис во својата прочуена статија со наслов „Дали македонското прашање е навистина толку сложено?“ („La question macédonienne est-elle si complexe que cela?“), која е објавена во списанието „Балканска федерација“ на денешен ден, на 1 септември 1926 година. Барбис, еден од најблескавите француски и европски интелектуалци  меѓу двете светски војни, уште пред 100 години во својата статија пишува експлицитно за Македонците како посебна нација, а не како дел од друга балканска нација.

Борбата на „Духовниот воин“ за Македонија Волф Ошлис против фалсификатите дека македонскиот е „вештачки јазик“, „создаден во 1944/1945“! (2)

Еден од најзначајните текстови на германскиот македонист Волф Ошлис е неговата студија „Проблемот на јазикот на Македонците во трудовите на раната германска македонистика“. Во неа тој силно аргументира дека македонскиот јазик не е некаква политичка конструкција, што започнува со некој и нечиј административен акт, туку оти македонскиот народен јазик е основата, врз која во текот на многуте векови наназад во историјата се развива современата македонска писменост.  Во оваа студија за раната германска македонистика Ошлис покажува дека постоеле германски научници, кои експлицитно ги третирале Македонците со нивниот македонски јазик  како посебен етникум и посебен јазик.

Волф Ошлис: Злонамерните соседи му ги оспоруваат идентитетот, јазикот и името на македонскиот народ, заради „апетитите“ да ја присвојат македонската земја! (1)

„Духовниот воин“ за Македонското прашање во Европа и светот проф.д-р Волф Ошлис како врвен германски политиколог, славист, публицист и професор цели пет десетлетија стоеше непоколебливо на браникот на македонската кауза, служејќи како автентичен, меѓународен глас за вистината за Македонија.  Ошлис со германска научна прецизност и своевиден македонски инает непоколебливо и неуморно ја ширеше македонската вистина низ светот. Неговиот политичко-јазичен ангажман за Македонија и Македонците, за Македонското прашање,не беше само длабок академски интерес, туку негова животна мисија, посветена на одбраната на македонскиот идентитет, историја, народ и јазик од сите обиди за нивно негирање.

Телеграмата на Рендел од 25.8.1940 од Софија за Македонците наспроти „немакедонските Бугари“, која ги урива бугарските негирања на македонскиот народ!

„Македонците сè уште се прилично под сенка… тука во Бугарија. Повеќето немакедонски Бугари сметаат дека Македонците донеле повеќе неволји… отколку што биле од корист.  .. Мнозинството од македонското население се стреми кон независна Македонска Република.“ – ќе нагласи британскиот амбасадор во Бугарија Џорџ Рендел во своето писмо, кое го испраќа до британското Министерство за надворешни работи – Форин Офисот на денешен ден, на 25 август 1940 година од Софија.

Кристина Крамер, врвниот светски амбасадор на македонскиот идентитет и јазична самобитност: Македонскиот јазик има своја историја и корени!

Проф. д-р Кристина Крамер, врвна македонистка од Канада, е добитник на годинашната најголема награда за македонистика „Воздејства“ како највисоко признание за нејзиниот извонреден и долгогодишен придонес во афирмацијата, изучувањето и претставувањето на македонскиот јазик, литература и култура во светот. Ова престижно признание, кое традиционално го доделува Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ (УКИМ), на 20 август 2026 година ѝ го врачи на Крамер ректорката Биљана Ангелова на свеченото отворање на 59-тата Летна школа на Меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура во Охрид. Наградата „Воздејства“ симболично го заокружува нејзиниот статус како еден од најважните современи странски македонисти. Македонските и македонистичките воздејства на Кристина Крамер траат веќе 40 години без прекин и продолжуваат со безмалку ист интензитет. Крамер е неуморен амбасадор на македонската книжевност, преведувајќи капитални дела од автори како Лидија Димковска, Гоце Смилевски, Луан Старова. За преводот на поезијата на Ацо Шопов ја освои и меѓународната награда „Драги“ во 2025 година. Канадската македонистка е и вистински светски амбасадор на македонскиот народ и неговиот македонски идентитет, на македонскиот јазик.

Лазо Ангеловски, ѕверски усмртен од грчката војска на 19.8.1948: Народ не се уништува со еден одземен живот, туку закрепнува со духот на маченикот!

„Не, јас не сум Евангелидис Лазарос, туку Ангеловски Лазо. Ние не сме Грци, туку Македонци. Јас верувам во мојот народ… Me убедувате дека не постои таков народ, но, ете, погледнете од Лерин кон север… Тие таму живеат и се радуваат на својата извојувана слобода!“ – со овие зборови му одговорил Лазо Ангеловски, револуционерот и деец за слободата на Македонците во Егејска Македонија, на началникот на затворот во Лерин во август 1948 година. Иследникот барал од претепаниот Лазо, уште незалекуван од добиените рани, да се откаже од своите револуционерни и македонски идеали. Му нудел дека ќе се спаси така. Лазо остро му се спротивставил: „Народ не умира, ниту се уништува со еден одземен живот, туку тој народ од духот на маченикот сѐ повеќе закрепнува!“ Лазо Ангеловски станува легенда на маченик мeѓy месното население во егејскиот дел на Македонија и идеал за храброст на идните македонски поколенија, запишал историчарот Христо Ивановски во својот научен труд за Ангеловски. Денес навршуваат 78 години од херојската смрт на овој велик Македонец, ѕверски усмртен од грчките монархофашисти на 19 август 1948 година.
Сите вести од Колумни

Најнови вести

To top