Колумни

Мисирков е интелектуалниот архитект на македонизмот, а „За македонцките работи“ е светилник за македонскиот народ и платформа за неговото битисување (3)

Севкупното дело на Крсте Петков Мисирков е платформа на македонизмот, на македонството. Би се рекло, и повеќе: тоа дело, а особено „За македонцките работи“ е светилник на македонизмот и македонскиот народ

3 минути за читање

Мисирков е и денес, сто години по неговата смрт, современ хуманист: неговиот пристап не е шовинистички. Тој не бара супериорност на македонскиот народ над другите народи, туку благородно се бори само за правото на самоопределување и културен опстанок на Македонците во суровите геополитички услови на тогашниот Балкан и Европа. Мисирков е интелектуалниот архитект на македонизмот. Тој не користи оружје, туку перо, култура и наука, за да ја докаже етничката, јазичната и културна самобитност на својот македонски народ. Во оваа смисла Мисирков посега по научна методологија таква каква што постоела во неговото време: користи филолошки, етнографски и историски аргументи, кои се на нивото на тогашната европска славистика и политички науки, за да докаже дека Македонија и македонскиот народ се со древни корени на европското тло, а не како што се обидуваат Бугарите и Грците да „докажат“ дека „Тито го направил Македонецот и македонскиот јазик во својата државна лабораторија“, користејќи некаква „политичка алхемија“. Мисирков пишува за Македонија, македонски народ и јазик уште и пред да се роди Тито.


Авторот на „За македонцките работи“ разбира дека политичкото ослободување е невозможно без претходно будење на националната свест кај македонските масите. Неговите тези во „За македонските работи“ и другите статии, кои ги пишувал, не се само политички пароли, туку се многу повеќе дел од една научно издржана и обопштена платформа. Севкупното дело на овој велик Македонец е токму тоа – платформа на македонизмот, на македонството. Би се рекло, и повеќе: тоа дело, а особено за „Македонцките работи“ е светилник на македонизмот и македонскиот народ

Во геополитиката на сегашните балкански, европски и светски случувања колку повеќе ќе се загледуваме во нашето македонско минато, толку повеќе ќе можеме да гледаме во својата македонска иднина. Зашто, не случајно римскиот државник, говорник и филозоф Марко Тулиј запишал во 55 година од нашата ера, односно пред околу две илјади години: „Историјата е учителка на животот“. Македонската историја е историја на буни, востанија, борби со поробувачи, тоа е историја на непокор и во оваа смисла делото на Мисирков нуди клуч за поцелосно согледување на нашето минато, за да може да се гради иднината. Објаснувањето на историските процеси, содржано во „За македонцките работи“ фрла светлина и денес врз патот, по кој треба да чекори македонскиот народ во времето, што доаѓа.


Крсте Петков Мисирков може целосно и рамноправно да се спореди со други големи национални мислители, филолози и хуманисти од Европа и светот. Неговата улога во македонската историја е аналогна на националните личности на другите европски и светски народи, кои во текот на XIX и почетокот на XX век ги кодификуваа „малите јазици“ на своите народи и ги афирмираа нивните национални идентитети во рамките на големите империи. Мисирков беше еден од најголемите Македонци на 20 век, со големи изгледи тоа да остане и во наредниве децении на овој21 век.

(крај)

(Авторот изнесува во оваа колумна согледувања од сопствена објективна политиколошко-лингвистичка анализа, кои немаат никаква поврзаност со која било политичка партија во Република Македонија, ниту се став на редакцијата на „Експрес“)

Поврзани теми:

Крсте Петков Мисирков|Бугарија Грција|„За македонцките работи“|Македонија македонски народ јазик идентитет|топ

Најнови вести од: Колумни

Делото на Видоески наспрема „Бугарскиот договор“: дали е време во 2026 Македонија да постапи како Бугарија со „Бледскиот договор“ во 1949?! (2)

Грандиозното научно дело на дијалектологот Божидар Видоески не само што ги урива сегашните бугарско-грчки фалсификати и оспорувања на македонскиот јазично-идентитетски комплекс, туку и отвора сериозен простор за дилема: дали нема, или можеби и има право Република Македонија, согласно и со меѓународното право и неговиот врховен принцип „јус когенс“ да постапи денес со „Бугарскиот договор“ еднакво како што постапи Бугарија со „Бледскиот договор“ во 1949 година – како Бугарија согласно со нејзините „бугарски државни и национални интереси’, така и Македонија согласно со своите државно-национални интереси?! Зашто, великанот на македонската дијалектологија аргументирано докажа дека македонскиот јазик е столб на македонскиот идентитет и сиот свој живот го бранеше тој идентитетски столб, кој е денес загрозен со бугарските евроинтеграциски уцени и ултиматуми.

Студиите на Божидар Видоески ги кршат на парчиња грчко-бугарските шовинистички негирања на македонските дијалекти во Егејска и Пиринска Македонија (1)

Со своето големо научно дело за македонската дијалектологија професорот и академик Божидар Видоески му изгради траен паметник на македонскиот народ за неговиот мајчин македонски јазик и неговите дијалекти, на македонскиот идентитет. Зашто во дијалектите на македонскиот јазик се вградени сета негова историја, сето зборовно богатство, културата, обичаите, народните традиции, песните. Вчера, на 8 ноември 2026 година, се навршија 106 години од раѓањето на Видоески, основоположникот на современата македонска дијалектологија. Тој остави зад себе остави огромно дело од повеќе од 300 библиографски единици – дијалектолошки студии, монографии, статии, документи и др., објавувани во домашни и видни странски списанија и зборници. Истражувањата и студиите на овој македонист, славист и дијалектолог жестоко ги побиваат сите антимакедонски и ненаучни фалсификати и оспорувања на македонскиот народ, јазик и идентитет, кои се вградени во „Договорот за добрососедство“ со Бугарија, односно „Бугарскиот договор“, како и во „Преспанскиот договор“.

Наде Проева – жестокиот научен борец против обидите на Грците и Бугарите да им го одземат Македонското сонце-македонскиот идентитет на Македонците!

Во ерата кога историјата повторно се користи како геополитичко оружје, а македонскиот национален, јазичен и културен идентитет е подложен на координиран оспорувачки притисок од соседите, научната оставнина на проф. д-р Наде Проева (1949–2024) светли како незгаслив светилник на македонската вистина ширум Балканот и Европа. Како еден од најголемите македонски експерти за историјата на Античка Македонија со меѓународен углед, Проева во своето капитално дело „Триптих за македонскиот идентитет“ изнесува сериозна, научно втемелена и методолошки беспрекорна одбрана на македонската посебност. На 6 номври 2026 се навршуваат две години од нејзината смрт. Ова е соодветна пригода за повторно навраќање кон научното творештво на оваа голема македонска научничка, која на „добрите балкански соседи“ и на политичка Европа со силата на научните аргументи им покажа и им докажа дека никој нема право да му ги оспорува на македонскиот народ неговото исконско, древно македонско национално самосознание и идентитет во име на некакви „повисоки геополитички цели“. Проева остави траен и нескршлив научен аргумент во рацете на идните поколенија за одбрана на правото на македонскиот народ да биде она што е – македонски, свој на своето, на македонското.

Ѓуров и Јотова бараат примена на „Францускиот предлог“, што е негирање на македонскиот јазик и Македонците, кои во 1890 бараа од Цариград негова употреба!

На 29 октомври во завршната дебата на Бугарската национална телевизија пред одржувањето на вториот круг на претседателските избори во Бугарија на 1 ноември 2026 година Андреј Ѓуров и Илијана Јотова, двата кандидата за претседател на Бугарија, го повторуваат барањето да се внесат Бугарите во уставот на Македонија. Едновремено тие бараат и „целосна примена“ на злогласниот „француски предлог“ и „Вториот протокол“, со кои во најдиректна смисла официјална Софија бара Македонија „да признае и да прифати“ дека „македонскиот народ и јазик имаат бугарски корени“. Јотова уште сево ова го нарекува „европска политика. И Ѓуров и Јотова се во жесток судир со реалноста и со историјата. На 30 октомври 1890 година Македонците од Охрид испраќаат официјална молба до Високата порта во Цариград. Во оваа молба, македонските првенци експлицитно бараат дозвола за основање македонски училишта во Охрид и околината, во кои наставата ќе се изведува на македонски јазик. Ова е еден од најважните документирани јавни прогласи од XIX век каде што јасно се дефинира засебноста и автентичноста на македонскиот јазик, независно од пропагандите на соседните држави.

Димитрија Чуповски, народниот трибун и градител на македонската национална самосвест – 86 години од смртта (2)

На 29 октомври 1940 година во Ленинград, во Русија засекогаш ги затвори своите будни и неуморни очи Димитрија Чуповски, најистакнатиот и најдоследен организатор и афирматор на македонската национална мисла и акција, македонскиот општественик, револуционер, политичар и дипломат, публицист и поет, истражувач на македонското минато и култура, картограф на етничка Македонија. Чуповски беше најблизок истомисленик и идеен соборец со Крсте Мисирков во раководството на Македонското научно-литературно другарство во Санкт Петербург. Денес се навршуваат 86 години од неговата смрт. Неуморниот борец за македонската кауза остави зад себе богато научно, публицистичко и национално наследство. Од тоа наследство засекогаш ќе зрачи вонвременската порака дека македонскиот народ не треба никогаш да очекува од никого од Балканот и Европа милост дека ќе се грижи за неговата судбина, туку оти самиот треба да ги земе своите работи во свои раце, самиот да ги уредува својот живот и својата татковина.

Македонското научно-литературно другарство од 1902 – моќниот гласник на македонската вистина во Европа и светот (1)

„Словеномакедонското национално-просветно друштво ‘Св. Кирил и Методија’ има цел да го помага духовното преродување и обединување на Македонските Словени и нивното слободно национално-битово самоопределување.“ – се наведува во член 1 на во Уставот на Македонското научно-литературно другарство (МНЛД), основано на денешен ден, на 28 октомври 1902 година во тогашен Санкт Петербург, во Русија. Активностите на Македонското научно-литературно другарство на Крсте Мисирков, Димитрија Чуповски и другите македонски национални дејци, собрани во него, имаат огромно, немерливо значење за македонскиот народ и Македонија, бидејќи уште пред повеќе од еден век многу јасно и многу силно ги претставуваа и ги заштитуваа македонските национални и државни интереси пред агресивните балкански држави и нивните поддржувачи – големите европски сили. МНЛД им укажа на Европа и светот уште пред 122 години дека постои еден народ во Балканот со своја македонска самосвест, кој се бори за правото сам да ја кове својата судбина, без никој да господари со него. Вонвременските пораки на на ова македонско интелектуално Другарство одекнуваат со сета сила и актуелност и денес, во овие сложени геополитички и меѓународни моменти, во кои се втурнати македонскиот народ и Македонија.

Претсмртниот завет на Антон Попов до сите македонски поколенија да го чуваат македонското име и никогаш да не отстапуваат од борбата за иднината на Македонија

На денешен ден, на 20 октомври 1915 година е роден непокорниот син на Македонија и македонскиот народ писателот Антон Попов. Неизмерна е важноста на неговите дела за градењето на македонската самосвест на македонскиот народ. Како бранител негов и на македонската кауза, во своите публицистички трудови, како што е знаменитата статија „Дали постои македонска нација“ Попов дава јасен, научно и историски образложен одговор за постоењето на македонскиот народ, со кој ги побива туѓите негаторски пропаганди. Попов постоеше и живееше, сонуваше и копнееше, дишеше и умре за саканата таковина Македонија, стрелан во Софија на 23 јули 1942 година од царборисовскиот фашистички режим на Бугарија.
Сите вести од Колумни

Најнови вести

To top