Колумни

Борбата на „Духовниот воин“ за Македонија Волф Ошлис против фалсификатите дека македонскиот е „вештачки јазик“, „создаден во 1944/1945“! (2)

Еден од најзначајните текстови на германскиот македонист Волф Ошлис е неговата студија „Проблемот на јазикот на Македонците во трудовите на раната германска македонистика“. Во неа тој силно аргументира дека македонскиот јазик не е некаква политичка конструкција, што започнува со некој и нечиј административен акт, туку оти македонскиот народен јазик е основата, врз која во текот на многуте векови наназад во историјата се развива современата македонска писменост.  Во оваа студија за раната германска македонистика Ошлис покажува дека постоеле германски научници, кои експлицитно ги третирале Македонците со нивниот македонски јазик  како посебен етникум и посебен јазик.

4 минути за читање

Пишува: Свето Тоевски

Во „Проблемот на јазикот на Македонците во трудовите на раната германска македонистика“ Ошлис систематски ги истражува германските научници, географи, слависти, публицисти и патеписци, кои пишувале за Македонија уште во XIX и почетокот на XX век. Тој посебно посочува на германскиот славист Алфонс Маргулиес (1897-1928), за кого политичките аспекти „не проаѓаат во форумот на науката“, бидејќи „самобитноста на македонскиот јазик не само што е неспорна, туку и лесно разбирлива штом се има предвид јазикотворното влијание на Охридската книжевна школа“.

Пораките од македонистичкото дело на Ошлис дека македонскиот идентитет е реалност, за која нема никаква потреба да се докажува со прифаќање некакви „политички компромиси“

Ошлис во „Гермакедонија“ се задржал на германскиот географ Леонард Шулце Јена (1872-1955), кој во својата книга „Македонија – слики од пејсажот и културата“ (1927) ги отфрлил сите напори однадвор некој да ги дели Македонците според туѓи етнички, јазични и други критериуми, со цел да им се припишува, да им се  припадноста на некоја друга народност“. Ошлис посебно го нагласил и ставот на Шулце Јена, кој не само што велел дека Македонците имаат сопствен јазик, туку го внел тој јазик во долгите списоци со зборови, документирајќи го со конкретен македонски зборовен материјал.

Најдиректната борба на Ошлис беше насочена против тезата дека македонскиот е „вештачки јазик“, „создаден во 1944/1945 година“. Токму затоа неговиот „Учебник по македонски јазик во 50 лекции“ („Lehrbuch der makedonischen Sprache in 50 Lektionen“ има многу поголемо значење од обичен учебник. Првата верзија, објавена во 1984 година во соавторство со Вера Боиќ, беше претставена како првиот учебник по македонски јазик објавен надвор од границите на поранешна Југославија; Ошлис потоа целосно го преработил и го проширил делото, објавувајќи ја новата верзија во 2007 година. Во време кога македонскиот јазик често беше предмет на политички и идеолошки оспорувања, германски професор по политички науки и славистика на европската научна сцена создаваше учебник, со кој македонскиот јазик се изучуваше како самосвоен балкански и европски јазик – со граматика, структура, лексика и систем. Токму затоа ова негово лексикографско дело има значење многу пошироко од еден обичен учебник.

Македонистичкото дело на Волф Ошлис денес по неговата смрт, допрва започнува да зрачи со уште поголема сила. Неговата клучна порака до Европа и светот е дека македонскиот идентитет е аксиома (трајна, неменлива вистина) – факт што нема никаква потреба да се докажува со прифаќање некакви „политички компромиси“. Оти македонскиот идентитет  е реалност, поткрепена и запечатена со многувековна култура, непрестајна жива јазична практика низ вековите и огромен придонес кон писменоста на сиот словенски свет, но и со придонес кон севкупната европска цивилизација.

Ошлис останува трајно во контакт со неговата Македонија и со нас, Македонците, и по неговата смрт

Во август 2012 година Ошлис го доби признанието „Пријател на Република Македонија“, поради  неговата поддршка за претставување и афирмација на македонскиот јазик, литература и култура во светот. Во таа пригода големиот Германец ќе остави зад себе моќни зборови како сведоштво за неговата безрезервна приврзаност и научна посветеност кон татковината на македонскиот народ: „Нема ништо полесно отколку да бидеш пријател на Македонија. Јас сум тоа од 1975 година до денес, најчесто како гостин на Семинарот за македонски јазик, литература и култура, но и за други поводи. Сега сум пензиониран, но уште имам сила, енергија и шанси да пишувам и да објавувам. Ќе останеме во контакт јас и мојата Македонија!“

Но, останува тој во контакт засекогаш со неговата Македонија, со нас, Македонците, и по неговата смрт! Со своето дело тој ѝ изгради грандиозен споменик на македонската кауза, затоа да му изградиме нему и ние, Македонците во своите души и сеќавања, во нашето колективно национално помнење… А потоа, зошто да не, да му подигнеме и достојно спомен-обележје на овој “Духовен воин” за Македонското прашање ширум Европа и низ светот!

(крај)

(Авторот изнесува во оваа колумна согледувања од сопствена објективна политиколошко-лингвистичка анализа, кои немаат никаква поврзаност со ниедна политичка партија во Република Македонија, ниту се став на редакцијата на „Експрес“)

 

Поврзани теми:

топ|македонски јазик и идентитет|почина германскиот македонист Волф Ошлис

Повеќе на оваа тема:

Најнови вести од: Колумни

Придонесот на Антоан Меје за светското признавање и афирмација на македонскиот јазик како белег на македонскиот идентитет уште пред 108 години!

„Дијалектите на Македонија се дел од јужнословенската група. Заправо тие не се ниту српски, ниту бугарски, особено ако се мисли на пишаниот бугарски јазик, кој се засновува врз дијалекти, доста оддалечени од македонските дијалекти.“ – нагласил Антоан Меје во својата знаменита научна студија „Јазиците во Нова Европа“, објавена во Париз во 1918 година. „Дијалекти на Македонија“ и „македонски дијалекти“ вели овој јазичар 26 години пред да биде македонскиот јазик „измислен од Тито и искован врз основа на бугарски корени“. Денес се навршуваат 160 години од раѓањето на овој врвен европски и светски јазичар. Ова е соодветен повод за ново навраќање кон неговиот научен придонес кон одбраната и афирмацијата на македонската јазична и идентитетска самобитност на европскиот континент и во светски рамки.

Делото на Видоески наспрема „Бугарскиот договор“: дали е време во 2026 Македонија да постапи како Бугарија со „Бледскиот договор“ во 1949?! (2)

Грандиозното научно дело на дијалектологот Божидар Видоески не само што ги урива сегашните бугарско-грчки фалсификати и оспорувања на македонскиот јазично-идентитетски комплекс, туку и отвора сериозен простор за дилема: дали нема, или можеби и има право Република Македонија, согласно и со меѓународното право и неговиот врховен принцип „јус когенс“ да постапи денес со „Бугарскиот договор“ еднакво како што постапи Бугарија со „Бледскиот договор“ во 1949 година – како Бугарија согласно со нејзините „бугарски државни и национални интереси’, така и Македонија согласно со своите државно-национални интереси?! Зашто, великанот на македонската дијалектологија аргументирано докажа дека македонскиот јазик е столб на македонскиот идентитет и сиот свој живот го бранеше тој идентитетски столб, кој е денес загрозен со бугарските евроинтеграциски уцени и ултиматуми.

Студиите на Божидар Видоески ги кршат на парчиња грчко-бугарските шовинистички негирања на македонските дијалекти во Егејска и Пиринска Македонија (1)

Со своето големо научно дело за македонската дијалектологија професорот и академик Божидар Видоески му изгради траен паметник на македонскиот народ за неговиот мајчин македонски јазик и неговите дијалекти, на македонскиот идентитет. Зашто во дијалектите на македонскиот јазик се вградени сета негова историја, сето зборовно богатство, културата, обичаите, народните традиции, песните. Вчера, на 8 ноември 2026 година, се навршија 106 години од раѓањето на Видоески, основоположникот на современата македонска дијалектологија. Тој остави зад себе остави огромно дело од повеќе од 300 библиографски единици – дијалектолошки студии, монографии, статии, документи и др., објавувани во домашни и видни странски списанија и зборници. Истражувањата и студиите на овој македонист, славист и дијалектолог жестоко ги побиваат сите антимакедонски и ненаучни фалсификати и оспорувања на македонскиот народ, јазик и идентитет, кои се вградени во „Договорот за добрососедство“ со Бугарија, односно „Бугарскиот договор“, како и во „Преспанскиот договор“.

Наде Проева – жестокиот научен борец против обидите на Грците и Бугарите да им го одземат Македонското сонце-македонскиот идентитет на Македонците!

Во ерата кога историјата повторно се користи како геополитичко оружје, а македонскиот национален, јазичен и културен идентитет е подложен на координиран оспорувачки притисок од соседите, научната оставнина на проф. д-р Наде Проева (1949–2024) светли како незгаслив светилник на македонската вистина ширум Балканот и Европа. Како еден од најголемите македонски експерти за историјата на Античка Македонија со меѓународен углед, Проева во своето капитално дело „Триптих за македонскиот идентитет“ изнесува сериозна, научно втемелена и методолошки беспрекорна одбрана на македонската посебност. На 6 номври 2026 се навршуваат две години од нејзината смрт. Ова е соодветна пригода за повторно навраќање кон научното творештво на оваа голема македонска научничка, која на „добрите балкански соседи“ и на политичка Европа со силата на научните аргументи им покажа и им докажа дека никој нема право да му ги оспорува на македонскиот народ неговото исконско, древно македонско национално самосознание и идентитет во име на некакви „повисоки геополитички цели“. Проева остави траен и нескршлив научен аргумент во рацете на идните поколенија за одбрана на правото на македонскиот народ да биде она што е – македонски, свој на своето, на македонското.

Ѓуров и Јотова бараат примена на „Францускиот предлог“, што е негирање на македонскиот јазик и Македонците, кои во 1890 бараа од Цариград негова употреба!

На 29 октомври во завршната дебата на Бугарската национална телевизија пред одржувањето на вториот круг на претседателските избори во Бугарија на 1 ноември 2026 година Андреј Ѓуров и Илијана Јотова, двата кандидата за претседател на Бугарија, го повторуваат барањето да се внесат Бугарите во уставот на Македонија. Едновремено тие бараат и „целосна примена“ на злогласниот „француски предлог“ и „Вториот протокол“, со кои во најдиректна смисла официјална Софија бара Македонија „да признае и да прифати“ дека „македонскиот народ и јазик имаат бугарски корени“. Јотова уште сево ова го нарекува „европска политика. И Ѓуров и Јотова се во жесток судир со реалноста и со историјата. На 30 октомври 1890 година Македонците од Охрид испраќаат официјална молба до Високата порта во Цариград. Во оваа молба, македонските првенци експлицитно бараат дозвола за основање македонски училишта во Охрид и околината, во кои наставата ќе се изведува на македонски јазик. Ова е еден од најважните документирани јавни прогласи од XIX век каде што јасно се дефинира засебноста и автентичноста на македонскиот јазик, независно од пропагандите на соседните држави.

Димитрија Чуповски, народниот трибун и градител на македонската национална самосвест – 86 години од смртта (2)

На 29 октомври 1940 година во Ленинград, во Русија засекогаш ги затвори своите будни и неуморни очи Димитрија Чуповски, најистакнатиот и најдоследен организатор и афирматор на македонската национална мисла и акција, македонскиот општественик, револуционер, политичар и дипломат, публицист и поет, истражувач на македонското минато и култура, картограф на етничка Македонија. Чуповски беше најблизок истомисленик и идеен соборец со Крсте Мисирков во раководството на Македонското научно-литературно другарство во Санкт Петербург. Денес се навршуваат 86 години од неговата смрт. Неуморниот борец за македонската кауза остави зад себе богато научно, публицистичко и национално наследство. Од тоа наследство засекогаш ќе зрачи вонвременската порака дека македонскиот народ не треба никогаш да очекува од никого од Балканот и Европа милост дека ќе се грижи за неговата судбина, туку оти самиот треба да ги земе своите работи во свои раце, самиот да ги уредува својот живот и својата татковина.

Македонското научно-литературно другарство од 1902 – моќниот гласник на македонската вистина во Европа и светот (1)

„Словеномакедонското национално-просветно друштво ‘Св. Кирил и Методија’ има цел да го помага духовното преродување и обединување на Македонските Словени и нивното слободно национално-битово самоопределување.“ – се наведува во член 1 на во Уставот на Македонското научно-литературно другарство (МНЛД), основано на денешен ден, на 28 октомври 1902 година во тогашен Санкт Петербург, во Русија. Активностите на Македонското научно-литературно другарство на Крсте Мисирков, Димитрија Чуповски и другите македонски национални дејци, собрани во него, имаат огромно, немерливо значење за македонскиот народ и Македонија, бидејќи уште пред повеќе од еден век многу јасно и многу силно ги претставуваа и ги заштитуваа македонските национални и државни интереси пред агресивните балкански држави и нивните поддржувачи – големите европски сили. МНЛД им укажа на Европа и светот уште пред 122 години дека постои еден народ во Балканот со своја македонска самосвест, кој се бори за правото сам да ја кове својата судбина, без никој да господари со него. Вонвременските пораки на на ова македонско интелектуално Другарство одекнуваат со сета сила и актуелност и денес, во овие сложени геополитички и меѓународни моменти, во кои се втурнати македонскиот народ и Македонија.
Сите вести од Колумни

Најнови вести

To top