Колумни

Како да се „свари“ Арбен Таравари

Роберт Димитриевски Во каква „ходајуќа“ брука може да се претвори некој преку ноќ – да се чуди човек. Ти го мислиш умерен политичар Албанец, пример за модерни сфаќања, за емпатија кон сограѓаните Македонци, а тој само да ти глумел гулаб, а потсвесно се замислувал себеси како – орел. „Во одредени општини, да бидеме искрени, можеби […]

Роберт Димитриевски

Во каква „ходајуќа“ брука може да се претвори некој преку ноќ – да се чуди човек. Ти го мислиш умерен политичар Албанец, пример за модерни сфаќања, за емпатија кон сограѓаните Македонци, а тој само да ти глумел гулаб, а потсвесно се замислувал себеси како – орел.

„Во одредени општини, да бидеме искрени, можеби ќе има соработка ‘Влен’ – ДУИ – Алијанса за Албанците. На пример, Кичево. Кичево е типичен пример кадешто, за жал, ќе излезе на крајот да се гласа за Македонец или за Албанец, иако јас не би посакал така да биде на изборите, туку да се гласа за кандидат. И за одредени други општини може да има соработка Алијанса – ДУИ – ‘Влен’“, ќе порача Арбен Таравари во „Тема на денот“ на Сител ТВ.

Ајде мајката! Две недели откако „ничим изазван“ излезе од Владата, лидерот на делот од Алијанса за Албанците дотогаш во коалицијата „Вреди“ се промовира во некој што му „вреди“, што би рекле Бугарите, му штети на соживотот во Македонија.

„Мислам дека сè уште перцепцијата е дека не успеавме во Македонија да направиме општество во коешто сите граѓани ќе ја избираат секогаш најдобрата личност којашто може да раководи со конкретна општина. Сè уште, за жал, сме сегрегирани, што на мене лично тоа не ми се допаѓа, меѓутоа тоа е реалноста во Македонија. Така што во некои општини, во зависност од етничката конфигурација, ќе има соработка со различни партии“, ќе додаде тој во интервјуто.

Па, како да се промени таа перцепција кога токму тој што се очекуваше да ја промени ја изневери таа кауза? Оди најди му го крајот на некој што во два мандата беше избиран за градоначалник на Гостивар, благодарејќи и на гласовите од Македонци што не сакаа тоа да биде кандидатот на ДУИ. Плус „обесправениов“ ја извршуваше функцијата министер за здравство во две влади – на Зоран Заев и до скоро на Христијан Мицкоски.

Од каде тогаш пизмата на Таравари кон мнозинскиот народ во оваа држава? Од каде поривот за еднонационална мобилизација само и само Македонец да не бил избран за градоначалник во општините во кои во вториот круг противник би му бил Албанец?!

Не е можно дека верува оти во великоалбанската ролја ќе му конкурира на Али Ахмети. Па, кој од гласачкото тело на Албанците од Македонија ќе падне на таа финта, знаејќи дека токму тој беше дел од неуспешниот обид за создавање парламентарно мнозинство кога им застана на патот несреќана Кастриот Реџепи. Оној де, чијашто сопруга слушнала на телевизија дека францускиот претседател Емануел Макрон најавил за Македонија датум за почеток на преговори со Европската унија?!

Таравари „сто пати“ досега смени дрес, се покажа и докажа како шампион по превртливост, како некој кому до албанската светост наречена „беса“ му е како до ланскиот снег. Кому Арбен му дал збор, не видел многу аир. Веќе на следниот свиок му го вртел грбот и се фаќал на туѓо оро.

Тоа, сепак, е проблем само за него и за тие што го следат. За останатите останува жално што со него оди неврат уште една можност за зближување меѓу Македонците и Албанците во оваа држава. Потрошена е уште една карта што влеваше надеж за премостување на меѓуетничкиот јаз, за надминување на недовербата.

Докторот, едноставно, одбра да игра на губитничка карта, да седне во скутот на Ахмети и со тоа дефинитивно да го обесмисли постоењето на партијата замислена како антипод на ДУИ.

Најнови вести од: Колумни

Францускиот „Манифест на македонизмот“ на Анри Барбис ја зрачи сто години вистината за самобитноста на македонскиот народ, идентитет и јазик во Европа

 „Навистина станува збор за една нација. Нација која има свој оригинален етнички карактер, свои традиции, свои стремежи, своја единствена и специфична личност.  Овој народ, на самата почва каде што се развил и опстојувал… се третира како збир на робови и злосторници.“ – има напишано големиот француски писател Анри Барбис во својата прочуена статија „Дали македонското прашање е навистина толку сложено?“ („La question macédonienne est-elle si complexe que cela?“), која е објавена во списанието „Балканска федерација“ на 1 ноември 1926 година. Во неа Барбис нагласил дека македонското население историски било вкоренето во Македонија, но му биле одземени основните национални права. Бугарите и Грците денес со фалсификати тврдат дека Македонците се „народ без историски корени“, а Барбис пред еден век јасно го кажал сосема обратното. Уште пред сто години тој зборува експлицитно за Македонците како посебна нација, а не како дел од друга балканска нација. Анри Барбис, големиот пријател на македонскиот народ, е роден на 17 мај 1873 година во Париз, а починал на 30 август 1935 година во Москва. Оваа статија е потсетување, но и чествување на неговата личност и промакедонско дело, кое одекнало силно во неговото време во срцето на интелектуална и политичка Европа и во Балканот. Но, делото на Барбис зрачи од пред еден век како своевиден француски „Манифест на македонизмот“ силно и денес во прилог на вистината за Македонија, за самобитноста на македонскиот народ, македонскиот идентитет, јазик, култура и историја.

Како некои Македонци говорат „маканглиски јазик“ и се откажуваат од духот на прадедовците и „единствената целосна татковина“!

Кога мало дете од 4 години – роден говорител на македонски јазик ќе каже „мало шипче“, наместо „мала овчичка“ (од англиски „sheep“ – овца), кога на родителите ќе им возврати со „уат?!“, наместо „што?!“, кога и зборовите за боите од англискиот јазик „грин“ („зелено“), „јелоу“ („жолто“) „ред“ („црвено“) ќе му излегуваат од устата попрво одошто соодветните македонски зборови  – примери што ги има чуено авторот на овие редови во говорната пракса во Македонија во последно време – тогаш на денешниов 5 мај, Денот на македонскиот јазик, најотворено и најискрено на себеси како македонски народ мора да си го поставиме прашањето: дали не само децата, туку и ние повозрасните започнуваме да говориме еден вид „маканглиски јазик“? А кога ќе го придодадеме кон претходните примери, кои ги има бездруго и многу повеќе, уште и фактот дека на детските родендени во Македонија многу повеќе се пее и се слуша „хепи брд ту ју, мај диар…“, одошто „среќен ти роденден, мое драго…), тогаш се отвора на овој празничен ден и второто длабоко вознемирувачко и алармантно прашање: кај ни оди нашиот мајчин македонски јазик, што се случува со него?!

Утврдувањето на македонската азбука на 3 мај 1945 – чин од немерливо значење за „бетонирањето“ на идентитетот и јазикот на македонскиот народ во светот

На денешен ден, на  3 мај 1945 година се случи еден од вајважните моменти во поновата политичко-национална и културно-јазична историја на македонскиот народ, со немерливо значење за затврдувањето на македонскиот јазик и идентитет на македонскиот народ во Балканот, во Европа и светот. Народната влада на Федеративна Македонија донесе решение за утврдување на македонската азбука која има 31 буква. Министерскиот совет на НР Македонија, по повеќемесечната работа на неколку комисии, врз основа на Резолуцијата на последната Комисија за јазик и правопис при Министерството за народна просвета, ја усвои македонската азбука, заснована врз фонетскиот принцип. Фонетскиот принцип значи дека за секој одделен глас во јазикот има буква во азбуката. На 5 мај азбуката се официјализира со Решение на Народната влада на Федерална Република Македонија. По два месеца  Министерството за просвета го озакони првиот правопис на македонскиот јазик.

Трифун Хаџијанев, прекалениот деец за македонската кауза и организатор на работнички штрајкови во Воденско, стрелан од германските окупатори на 1 мај 1944

На денешен ден, на 1 мај во 1944 година е убиен прекалениот деец за македонската национална кауза и револуционер Трифун Хаџијанев од страна на германските окупаторски власти во злогласниот затвор „Хајдари“ во близина на Атина. Заедно со група од 200 македонски и грчки антифашисти Хаџијанев е стрелан во знак на одмазда за убиството на еден германски генерал од страна на грчките сили на отпорот. Има силна симболика во фактот што македонскиот патриот-антифашист  Хаџијанев бил ликвидиран случајно токму на 1 мај, на меѓународниот Ден на трудот, посветен на борбата за зачувување и унапредување на правата на работниците: тој бил борец не само за националната, туку и за социјалната слобода и социјалните права на македонскиот народ во Воденско, во Егејска Македонија, денес во Грција. Во дваесеттите и 30-тите години од минатиот век Трифун Хаџи Јанев како синдикален функционер бил организатор и водач на повеќе работнички штрајкови во Воден. Денешната 82-ра годишнина од неговата смрт е соодветен повод за чествување и навраќање на животот и револуционерната дејност на овој македонски патриот и борец за слободата и идентитетот на македонскиот народ во Егејскиот дел на Македонија, денес во Грција.

Шатев: Солунските атентатори се највишата пројава на човечкиот индивидуализам, што ги крои судбината и цврстината на наредните македонски поколенија!

Под мотото „Чествување за бесмртните“ Општина Велес денеска ја одбележа 123 годишнината од Солунските атентати и саможртвата на гемиџиите за Македонија. Со серијата бомбашки напади, изведени од 28 април до 1 мај 1903 година во Солун, младите интелектуалци, повеќемината велешани, сакаа да ѝ го свртат вниманието на Европа кон Македонија, поробена од Турците. Павел Шатев, единствениот преживеан од сите нив, во своите „Спомени“ ќе запише: „Таму, во урнатините на македонската столица Солун, Гемиџиите сакаа да ги збришат и своето месо и своите имиња, оставајќи ги да живеат над нивните останки македонскиот дух за слобода и благосостојба и копнежите за светли дни… Солунските атентатори се највишата пројава на човечкиот индивидуализам, којшто ја крои судбината, но и цврстината на наредните македонски поколенија“.

„Географијата на економското, животното и политичкото незадоволство“ создава голем отпор кон проширувањето на ЕУ и е закана за нејзиното постоење!

ЕУ се обидува да го унапреди проширувањето како „геополитички императив“, мотивирана главно од желбата да ја прими Украина во своите редови по секоја цена и затоа му дава на проширувањето третман на „геополитичка неопходност“. Но ЕУ се соочува со длабок внатрешен отпор кон проширувањето, поттикнат од „географијата на незадоволство“ во постојните земји-членки. Експертите истакнуваат дека европските региони, што доживуваат долгорочен индустриски пад, висока невработеност, низок квалитет на јавните услуги и на здравството и јавниот транспорт, се главните носители на евроскептицизмот и противници на европската интеграција. Тие европски региони искажуваат негативно расположение против „далечните елити во Брисел“, но и и против приемот на нови држави во ЕУ. Според експертите, „географијата на незадоволство“ многу ги отежнува плановите за проширувањето на ЕУ со Украина, Молдавија и од Западниот Балкан, меѓу кои и Македонија. Taa „географија на економско незадоволство“ веќе се претвора и во масовна „географија на животно и политичко незадоволство“ низ целата Европска унија и европскиот континент.

Егејска Македонија меѓу „неважните места“ во Грција и чувство на „етничка исклученост“ кај Македонците од грчките економски политики

Концептот на „географијата на економско незадоволство“ на д-р Андрес Родригез-Позе, професор по економска географија во Лондонската школа за економија и политички науки, надополнет од други експерти и со „географија на политичко незадоволство“, во овие месеци од 2026 година е јасно видлив во редица региони и градови во Грција. Во оваа држава има зголемени територијални нееднаквости на регионите во нивниот економски развој. Кажано со терминологијата на Позе, во Грција тоа се „места кои не се важни“, „заборавени од далечните елити“ и упаднати во „развојна стапица“, што означува оневозможеност на развојот за односните региони.. Народски кажано, ваквите во значителна, или во голема мера „забаталени места“ се наоѓаат во северниот дел на Грција, во нејзините периферни, пригранични административно – управни региони Западна Македонија, Централна Македонија и Источна Македонија и Тракија. Станува збор за градовите и селата во регионите на: Лерин (Флорина), Костур (Касторија) Воден (Едеса), Кукуш (Килкис), Сер (Серес), Пазар (Јаница), Саботско (Аридеа) и Драма (Драма). Дали е „случајно“, или не е, тоа што овие „неважни места“ се, поправо, Егејскиот дел на некогашната етногеографска Македонија, но и тоа што, во нив, покрај други, живее и македонско население во поголема, или помала мера?!

Најнови вести

To top